ISBN 9789073978652

van € 13,40
voor 5,-

Achter het Boek 28
Uitgave in samenwerking met het Letterkundig Museum

Bezorgd door Sjoerd van Faassen

Briefwisseling tussen Menno ter Braak, Frans Coenen, J. Greshoff, Van Holkema & Warendorf, H. Marsman en S. Vestdijk

126 pagina's
geïllustreerd

Wat een degradatie, om van een Forum op een blad vol wijven terecht te komen!

In de loop 1935 ondernam J. Greshoff verwoede pogingen het maandblad Groot Nederland te organiseren. Hij wilde de redactie van het voornamelijk door Frans Coenen en hemzelf geredigeerde tijdschrift uitbreiden met een vertegenwoordiger van de groep rond het tijdschrift Forum. Greshoffs voorkeur ging daarbij uit naar Menno ter Braak, maar als compromis legde hij zich na bezwaren van Coenen welgemoed neer bij een redacteurschap van S. Vestdijk. Van de kant van sommige Forum-medewerkers ging de overstap naar Groot Nederland niet van ganser harte; in juli 1935 schreef Ter Braak daarover aan de uitgever van Forum: 'wat een degradatie, om van een Forum op een blad vol wijven terecht te komen!' Dit boek bevat het door Greshoff aangelegde dossier van de door hem over deze reorganisatie gevoerde correspondentie met Menno ter Braak, Frans Coenen, de uitgeverij Van Holkema & Warendorf, H. Marsman en S. Vestdijk.

Liefhebbers van machiavellistische spitsvondigheden komen bij het lezen van deze correspondentie aan hun trekken, want in die brieven worden onbekommerd potentiële redactieleden tegen elkaar uitgespeeld en worden ongegeneerd getalsverhoudingen binnen de redactie in stelling gebracht, vangen de redactieleden elkaar sluw vliegen af, worden de dubbelhartige manoeuvres achter de schermen van de uitgever van het tijdschrift belicht, en wordt ten slotte duidelijk hoe elk der redacteuren zijn eigen tactische hulptroepen in stelling bracht om zijn zin door te drijven.

Het belang van het nu gepubliceerde dossier is echter groter dan deze petite histoire. De reorganisatie van Groot Nederland kwam op een tijdstip dat – niet alleen door interne, redactionele strubbelingen, maar mede onder druk van de tijdsomstandigheden – enkele toonaangevende tijdschriften verdwenen of van karakter veranderden.

Na de reorganisatie slaagde Groot Nederland erin een spreekbuis voor de Forum-generatie te worden. E. du Perron schreef in december 1936 aan Greshoff: 'Wat dat gezeur met Gr. Ned. betreft, inderdaad voor de eer of zoo hoef je 't niet te doen. Maar het is op het oogenblik ons eenig orgaan. Waar moeten menschen als wij anders nog aan het woord komen?'